Lucius Domitius Aurelianus

Aurelianus (Lucius Domitius Aurelianus), geboren op 9 september 214 n.Chr. en gestorven in 275 n.Chr., was Romeins keizer van 270 tot 275 n.Chr. Hij wordt beschouwd als een van de belangrijkste keizers van de crisis van de derde eeuw, omdat hij erin slaagde het uiteenvallende Romeinse Rijk grotendeels te herstellen.

Aurelianus werd geboren in een bescheiden familie in Illyricum (mogelijk in het huidige Servië of Roemenië). Hij begon zijn carrière als soldaat en werkte zich op door zijn talent en discipline. Al snel stond hij bekend als een harde, maar effectieve commandant.

Onder keizers zoals Gallienus en Claudius II Gothicus speelde hij een belangrijke rol in militaire campagnes tegen vijanden van het rijk.

Na de dood van Quintillus in 270 n.Chr. werd Aurelianus door zijn troepen tot keizer uitgeroepen. Hij kreeg snel erkenning van de Senaat en begon direct met het aanpakken van de vele crises die het rijk bedreigden.

Aurelianus’ grootste verdienste was het herenigen van het Romeinse Rijk, dat op dat moment in drie delen was uiteengevallen. Zo bestond in het westen het Gallische keizerrijk gesticht door Postumus en was er in het oosten een nieuw rijk opgezet in de stad Palmyra.

Aurelianus versloeg eerst Zenobia en heroverde het oostelijke gebied. Vervolgens trok hij naar het westen en versloeg het Gallische Keizerrijk in 274 n.Chr., waarmee hij het rijk weer verenigde.

Naast zijn militaire successen voerde Aurelianus ook belangrijke hervormingen door. Zo versterkte hij de verdediging van Rome door de Muur van Aurelianus te bouwen. Ook probeerde hij de economie te stabiliseren door een hervorming in het muntstelsel.

In 275 n.Chr. werd Aurelianus vermoord tijdens een militaire campagne, waarschijnlijk het gevolg van een samenzwering binnen zijn eigen entourage. Zijn dood kwam onverwacht, juist toen hij het rijk grotendeels had gestabiliseerd.

Aurelianus staat bekend als Restitutor Orbis (“hersteller van de wereld”), een titel die zijn enorme prestaties weerspiegelt. Hij wist in korte tijd het Romeinse Rijk te redden van uiteenvallen en legde de basis voor verdere stabilisatie onder latere keizers.